Markup vs Margin — ต่างกันยังไง
ตารางแปลง + ตัวอย่างที่พลาดบ่อย
ความสับสน #1 ของแม่ค้ามือใหม่ — ตั้ง markup 50% คิดว่า margin 50% แต่จริง margin แค่ 33% · อัปเดต 1 มิ.ย. 2026
Markup ต่างจาก Margin ยังไง
ทั้งสองวัด "% กำไร" — แต่หารด้วย ตัวคนละตัว:
- ใช้ตอน ตั้งราคา (มีต้นทุน + อยาก markup เท่าไหร่)
- คำตอบเป็น % ≥ 0% ไม่มีเพดาน
- Retailer และผู้ผลิตใช้บ่อย
- ใช้ตอน วัดผลกำไร (รู้ราคา รู้กำไร อยากรู้ %)
- คำตอบเป็น % 0-100% (ไม่เกิน 100%)
- Accountant + marketplace report ใช้
ตารางแปลง Markup ↔ Margin
สูตรแปลง: Margin = Markup ÷ (1 + Markup) และ Markup = Margin ÷ (1 − Margin)
| Markup % | Margin % | ใช้ตอน |
|---|---|---|
| 10% | 9.1% | สินค้า commodity / FMCG margin บาง |
| 20% | 16.7% | สินค้าแข่งราคาสูง |
| 30% | 23.1% | Retail ขั้นต่ำ |
| 50% | 33.3% | Retail ขั้นกลาง |
| 67% | 40% | ราคาที่ Retail แนะนำ |
| 100% | 50% | Keystone markup — แฟชั่น / specialty |
| 200% | 66.7% | Luxury / high-margin niche |
| 400% | 80% | Premium brand |
ใช้ Reverse Calculator ของ KhumMai เพื่อคำนวณราคาที่ทำให้ได้ margin เป้าหมายอัตโนมัติ (ครอบคลุมค่าธรรมเนียมจริงของ Shopee / TikTok / Lazada)
ตัวอย่างที่แม่ค้าพลาดบ่อย
Case: วางแผนค่าโฆษณาผิดเพราะ markup vs margin
- ต้นทุน ฿100 ตั้ง markup 50% → ราคา ฿150
- คิดว่ามี margin 50% (ผิด!) — จริง margin 33.3%
- วางแผนค่าโฆษณา 30% ของยอดขาย (฿45/ชิ้น) คิดว่าเหลือ margin 20%
- Margin จริงหลังโฆษณา = 33.3% − 30% = 3.3% (ไม่ใช่ 20% ที่คาด!)
- เจอค่าธรรมเนียม Shopee/TikTok/Lazada (~5-17%) + VAT + ค่าส่ง → ติดลบทันที
เมื่อไหร่ใช้ Markup เมื่อไหร่ใช้ Margin
- ตั้งราคาจากต้นทุนคงที่ (ทุน + แพ็ค + ส่ง)
- เริ่มขายของออนไลน์ครั้งแรก ยังไม่มี baseline
- คำนวณราคาเข้าร่วม Flash Sale แล้วยังไม่ขาดทุน
- เปรียบเทียบ supplier 2-3 รายที่ต้นทุนต่างกัน
- วัดผลกำไรเทียบกับยอดขาย (industry benchmark)
- เปรียบเทียบร้าน/หมวด/แพลตฟอร์ม
- วางแผน ROAS / BEROAS
- ตั้ง margin เป้าหมายแล้ว reverse-คำนวณราคา
เครื่องมือ KhumMai ที่ช่วยเรื่องนี้
Forward Calculator
กรอกราคา + ทุน + ค่าส่ง + หมวด → ได้ margin จริง หลังหักค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม (ไม่ต้องคิด markup/margin เอง)
เปิด Forward Calculator →Reverse Calculator
ตั้ง margin เป้าหมาย (เช่น 20%) → KhumMai ย้อนหา ราคาขาย ที่ทำให้ได้ margin เป้าหมายหลังหักค่าธรรมเนียม VAT และโฆษณา
เปิด Reverse Calculator →คำถามที่พบบ่อย
ตั้ง markup 50% = margin 50% หรือเปล่า?
ไม่ใช่ — markup 50% = margin 33.3%. เพราะ markup คิดจากต้นทุน (฿100 × 1.50 = ฿150) แต่ margin คิดจากราคาขาย (฿50 ÷ ฿150 = 33.3%). ถ้าต้องการ margin 50% ต้องตั้ง markup 100% (ราคา = 2 เท่าของต้นทุน)
ทำไม retail ใช้ markup แต่ accounting ใช้ margin?
Markup ใช้ง่ายกว่าตอนตั้งราคา (รู้ต้นทุน + คูณก็ได้ราคา). Margin ใช้ดีกว่าตอนวัดผล (เปรียบเทียบร้าน A/B ที่ราคาต่างกันได้). Marketplace ไทย (Shopee/TikTok/Lazada) report เป็น margin เสมอ เพราะอ้างอิงกับยอดขายตรงๆ
อยาก margin 30% ต้องตั้ง markup เท่าไหร่?
ใช้สูตร Markup = Margin ÷ (1 − Margin) → 30 ÷ 70 = 42.9%. หมายความว่าต้องตั้งราคา = ต้นทุน × 1.429. เช่น ทุน ฿100 → ราคา ฿142.90 (ปัดเป็น ฿149) จะได้ margin ~30%
VAT 7% ส่งผลต่อ margin ยังไง?
ถ้าคุณจด VAT (รายได้ ≥ 1.8 ล้าน/ปี) — ค่าธรรมเนียม Shopee/TikTok/Lazada รวม VAT แล้ว ใช้เป็นภาษีซื้อหักภาษีขายได้ ทำให้ภาระจริงลดลง. ถ้าไม่จด VAT — ค่าธรรมเนียมรวม VAT ถือเป็นต้นทุนเต็ม ลด margin ลง 7% ของค่าธรรมเนียม